Factcheck: ‘Nergens worden meer bananen gegeten dan in Oeganda’

Factcheck: ‘Nergens worden meer bananen gegeten dan in Oeganda’

7 maart 2018 0 Door Riffy Bol

‘Letterlijk een bananenrepubliek’, noemt de Volkskrant het Afrikaanse land Oeganda. En niet alleen omdat president Yoweri Museveni daar al sinds 1986 aan de macht is, maar vooral als het daadwerkelijk over bananen gaat. Nergens ter wereld worden meer bananen gegeten dan in Oeganda, schrijft de krant. Klopt dit wel?

De Volkskrant doelt in het artikel op de bananensoort matooke, een groene kookbanaan die door miljoenen Oegandezen wordt gegeten. Journalist Mark Schenkel schrijft: ‘In 2016 teelden ze er 3,7 miljard kilo matooke. Dat komt bij een bevolking van ruim 35 miljoen mensen neer op zo’n 100 kilo per persoon.’

Productie

Productie is niet hetzelfde als consumptie – al heeft een banaan natuurlijk weinig andere functies dan te dienen als voedsel. Daarbij zijn er meerdere bananenvarianten op de wereld: de meest voorkomende is de Cavendish, volgens de FAO – het voedselinstituut van de Verenigde Naties – goed voor 47 procent van de wereldwijde consumptie. De Cavendish is over het algemeen de soort die we aanduiden met het woord ‘banaan’.

60 kilo banenen per persoon

Filipinos eten deze banaan per hoofd van de bevolking het meest. Zo’n 60 kilo per persoon per jaar, becijfert de FAO. In Brazilië zou dat getal ongeveer identiek zijn. Maar, vervolgt de voedselorganisatie, als je ook de niet-Cavendish-bananen meerekent, wordt in Afrikaanse landen als Kameroen, Rwanda en, inderdaad, Oeganda, meer dan 200 kilo bananen per hoofd van de bevolking verorberd.

Conclusie

De bewering van de Volkskrant kun je op meerdere manieren bekijken. Beschouw je de Cavendish-banaan als de échte banaan (vergelijkbaar met de Cayenne-variant, die 70 procent van de ananassen wereldwijd betreft), dan is de claim onwaar: in de Filipijnen en Brazilië worden dan meer bananen gegeten.

Reken je echter ook andere soorten mee, zoals de bakbanaan en de weegbree (in het Engels bekend als plantain), dan komt Oeganda waarschijnlijk wél als winnaar van het meeste-bananen-etende land ter wereld uit de bus. Al is niet precies bekend in hoeverre Kameroen en Rwanda bij het Oegandese bananenconsumptiepatroon vandaan zitten. We beoordelen de claim als half waar.